Badacz ewolucji człowieka, Svante Pääbo, laureatem Nagrody Nobla w dziedzinie fizjologii lub medycyny
3 października 2022, 11:00Tegoroczna Nagroda Nobla w dziedzinie fizjologii lub medycyny została przyznana Svante Pääbo za odkrycia dotyczące ludzkiej ewolucji oraz genomu wymarłych homininów. Pääbo jest szwedzkim genetykiem, specjalistą od genetyki ewolucyjnej i jednym z najwybitniejszych żyjących badaczy ewolucji człowieka. Zsekwencjonował DNA neandertalczyka, w 2010 roku ogłosił odkrycie nieznanego wcześniej gatunku człowieka, denisowianina.
Teleskop Webba odkrył w kosmosie ważną molekułę węglową
28 czerwca 2023, 09:53W poszukiwaniu życia pozaziemskiego zwracamy się w stronę jedynej znanej nam jego formy, życia opartego na węglu. W zadaniu tym niezwykle pomocny okazuje się Teleskop Webba. Właśnie zarejestrował on obecność w przestrzeni kosmicznej nowego związku węgla, kationu metylowego (CH3+). To prosty związek, ale niezwykle ważny, gdyż pomaga w tworzeniu się bardziej złożonych molekuł wykorzystujących węgiel. A Webb wykrył go w młodym układzie gwiazdowym z dyskiem protoplanetarnym d203-503, który znajduje się w Mgławicy Oriona w odległości 1350 lat świetlnych od nas.
Picie alkoholu w czasie lotu nie sprzyja układowi krążenia
5 czerwca 2024, 10:51Połączenie alkoholu i długodystansowych lotów jest szkodliwe dla układu krążenia, informują naukowcy z Niemieckiego Centrum Kosmicznego. Z artykułu opublikowanego na łamach pisma Thorax dowiadujemy się, że alkohol w połączeniu z ciśnieniem panującym w kabinie samolotu pasażerskiego, znacząco obniża saturację krwi i zwiększa tętno. Zjawiska te trwają przez długi czas i dotykają również osób młodych i zdrowych.
Udało się wyleczyć cukrzycę typu I? Rok po zastrzyku 10 z 12 chorych nie musi brać insuliny
25 czerwca 2025, 08:09Wystarczył jeden zastrzyk z nowego leku bazującego na komórkach macierzystych, by 10 z 12 pacjentów cierpiących na najpoważniejszą odmianę cukrzycy typu 1 mogło odstawić insulinę. Dzisiaj, rok po zastrzyku, wciąż nie muszą jej brać. Pozostałych 2 pacjentów przyjmuje zaś znacznie niższe dawki niż wcześniej.
Niezwykły masowy grób z pogranicza wikingów i Anglosasów. Wśród ofiar olbrzym po trepanacji
12 lutego 2026, 10:07Studenci i wykładowcy archeologii, który na obrzeżach Cambridge prowadzili treningowe wykopaliska, trafili na masowy grób ofiar bitwy lub egzekucji. Pochodzi on z około IX wieku, gdy Cambridgeshire było płonącym pograniczem między rządzonym przez Anglosasów królestwem Mercji, a podbitym w 870 roku przez wikingów królestwem Anglii Wschodniej. Podbój rozpoczął się w 865 roku, gdy armia Ivara bez Kości – syna Ragnara Lodbroka – złożona w większości z Duńczyków, rozpoczęła trwającą 13 lat inwazję. W historiografii angielskiej najeźdźcy znani są jako Wielka Armia Pogan.
Na Słowacji odkryto rzymski fort z czasów wojen markomańskich
22 lipca 2026, 11:57W miejscowości Šurany na południowym zachodzie Słowacji archeolodzy natrafili na pozostałości rzymskiego fortu, datowanego na drugą połowę II wieku, najprawdopodobniej na okres wojen markomańskich, toczonych w latach 166–180. Odkrycia dokonano w trakcie prac poprzedzających budowę parku przemysłowego Šurany Industrial Park, a prowadzonych przez Instytut Archeologiczny Słowackiej Akademii Nauk pod kierunkiem Mateja Ruttkaya. Badania, rozpoczęte w marcu 2025 roku, objęły dotąd ponad 150 hektarów terenu.
Internet pozwoli na śledzenie zagrożonego żółwia
4 sierpnia 2006, 14:58Wkrótce wystartuje witryna, która umożliwi internautom śledzenie ruchów samicy żółwia szylkretowego – znajdującego się na skraju wyginięcia gada morskiego. Śledzenie tras zwierzęcia będzie możliwe dzięki Londyńskiemu Towarzystwu Zoologicznemu (ZSL – Zoological Society of London), które zapłaciło za zaawansowany układ zamontowany na ciele żółwia.
Wirusy odpowiadają za utratę pamięci
25 października 2006, 13:46Rodzina wirusów wywołujących całą gamę chorób, od przeziębienia poczynając, na polio kończąc, może prawdopodobnie infekować mózg i systematycznie go uszkadzać — donoszą badacze z Mayo Clinic w Minnesocie.
Czekoladowe domino
24 stycznia 2007, 18:43Japońska firma Meiji Seika jest znanym producentem czekolady. Jakość jej słodyczy docenił wytwórca gier planszowych — Hanayama Toys. Kamienie do dwóch wersji polimina (odmiany domina) wykonano właśnie z wynalazku Azteków.
Brudzenie w ziemi poprawia nastrój
3 kwietnia 2007, 07:46Czujesz się przygnębiony, masz depresję? Popracuj w ogródku albo przynajmniej zabierz się za wiosenne przesadzanie kwiatów doniczkowych. Brytyjscy naukowcy wykazali bowiem, że bakterie glebowe poprawiają nastrój, aktywując grupę neuronów wytwarzających serotoninę.
